Een leven na Lockdown

In 1997 werd de Nederlandse taal verrijkt met het woord ‘onthaasten’. Minister Margreeth de Boer van Vrom kwam ermee. Het is zo’n woord dat voortkomt uit een politieke actie, iedereen riep het op een gegeven moment. We moesten onthaasten, destressen, terug naar af. Maar hebben we dat de afgelopen kwart eeuw ook gedaan? Onthaast? Gas teruggenomen?

Nu, anno 2020 blijkt van niet. Totaal niet. We hebben alleen maar meer haast gekregen. Gas gegeven, alle waarschuwingen van moeder aarde: klimaatverandering, met uitsterving bedreigde dieren, zieke bijen en vreemde virussen die kwamen en gingen, ten spijt.

Virussen? Wat? Daar wil ik het helemaal niet over hebben. We zijn covid-moe. De kranten staan er vol mee. Dit eenzaamheidsvirus schopt ons vertrouwde wereldje danig in de war en moet zo snel mogelijk de wereld uit, zodat we weer terug kunnen naar af. Maar zo makkelijk gaat dat niet. Covid is hardnekkig. Covid heeft een boodschap.

Overdreven

Het begon in januari, ik was in Nederland en we zagen op het nieuws met welk ijltempo er noodziekenhuizen werden gebouwd in Wuhan. ‘Dat kunnen ze goed, die Chinezen,’ zei ik tegen mijn moeder. Ik bezocht Amsterdam en in de tram keek ik geamuseerd naar de Aziatische toeristen met mondkapjes. Het woord ‘overdreven’ lag voor in de mond.

In Europa begonnen de eerste symptomen met hamsteren. Stel je voor. Wc-papier nota bene. Beschaamd keken we naar de lege schappen en de met rollen wc-papier volgeladen winkelkarren. Ik was net gewend aan het woord vliegschaamte, waar ik zelf last van heb, als ik voor een habbekrats van Malaga naar Amsterdam en terug vlieg. Maar nu ontstond er een nieuw woord: hamsterschaamte.

In no-time was het mis in alle landen van Europa met Italië en Spanje voorop. We gingen in zelf-isolatie, thuisquarantaine, en mochten alleen nog maar naar elkaar raam-zwaaien. Werd er een baby geboren, dan gingen we bij de nieuwe coronial op raamvisite.

Corona is Latijn voor krans van licht rond de zon die we kunnen zien tijdens een volledige zonsverduistering. Het is een vakterm die astronomen gebruiken. Het Covid-19-virus, zoals het virus officieel te boek staat, heeft hier uiterlijke kenmerken van. Hoe die onzichtbare vijand er precies uitziet, weten we allemaal van het nieuws met op de achtergrondschermen bewegende corona’s, die worden getoond met ferme zuignappen die zich aan onze slijmvliezen vastketenen.

Anderhalvemetersamen­leving

Thuiszitten en thuiswerken zonder tuin of balkon bleek een ware opgave met kinderen om je heen. Contact-luw onderwijs online werd het nieuwe normaal. We kregen voor dezelfde prijs meer dataverkeer op onze mobielen; Netflix deed goede zaken. Met ouders en kinderen elders in de wereld namen we een ‘whatsaperitief’. We vergaderden met Zoom en op vrijdagmiddag namen we met onze collegae er een glaasje bij.

Social-distancing was nog nooit zo groepsgebonden. En om wat leven in de brouwerij te brengen deden we mee aan balkonquizzen, balkonbingo, en het balkonbezoek. Balkonzangers hingen over de reling in de steden en galmden hun balkonades door de uitgestorven straten. Wat volgde was een dagelijks ontroerend zorgapplaus. Ook kwam er hulp uit onverwachte hoek. Tasjes met eten van een behulpzame scholier hingen plots bij eenzame bejaarden aan de deur. Een verre buurvrouw van mijn moeder, die ze altijd vriendelijk groette, bracht een bosje bloemen langs. Nu ik dit zo opschrijf lijkt het alweer maanden geleden, maar echt, het behoort tot de nabije geschiedenis.

Dankzij gedwongen verveling tijdens de lange dagen thuis, begon bij veel mensen de creativiteit te stromen. Het stof werd van de naaimachines geblazen, de huisvlijt werd in het leven geroepen. Modellen van mondmaskers werden via de sociale media uitgewisseld en we lachten elkaar vriendelijk uit. Nu geneert niemand zich meer voor een mondmasker. We maken ze al lang niet meer zelf, ze worden in tal van kleuren geleverd door het farmaceutische circuit en de supermarkt. Hoe frivoler de mondkapjes, hoe hipper en zelfbewuster je bent. Nog een paar felgekleurde latexhandschoenen erbij in de kleur van je tas en schoenen en je bent zeer corona-modebewust.

Dat handschoenen en mondkapjes overigens na gebruik worden afgedankt als zwerfvuil, is een verontrustend detail dat hoort bij de wegwerpmaatschappij van voor het covid-tijdperk.

Wuhanshake

Dat de Wuhanshake niets met melk te maken had en dat we elkaar met de ellebogen moesten groeten, drong maar langzaam tot ons door. We lazen boeken over opsluiting in eenzaamheid, of hoe de ondergang van de mensheid in 2020 al jaren geleden was voorspeld. De Pest van Camus kwam weer langs en we bleken nog wat te kunnen leren van Robinson Crusoe.

De sluipmoordenaar ontregelde ons dagelijks bestaan op een manier die niemand had bevroed. Ineens haalden we de stikstofquota met gemak, en kelderde de CO2-uitstoot met een verbijsterende snelheid. Miljoenensteden elders in de wereld hadden een heldere skyline. Hier in ons dorp is geen corona, integendeel, het was een koude maand april, natter dan ooit en de regels van confinamiento waren streng. Doch, met onze zelfgemaakte mondkapjes wisten we ons goed beschermd, terwijl op de televisie mensen stierven in eenzaamheid.

Wij moeten wennen aan een totaal nieuwe coronamie. De economie van Before Corona is tot stilstand gekomen, rijen voor winkels en rijen voor de voedselbank. Nooit eerder was het basisinkomen zo dichtbij. Covid leerde ons dat het kan! Dat we de wereld on hold kunnen zetten, dat we de knop van een kapitalistische maatschappij kunnen omzetten. Dat we ondanks de afstand tot elkaar iets kunnen betekenen voor een ander. We leerden dat we een duidelijke boodschap hebben gekregen. Maar wat we daar precies mee moeten aanvangen is nog steeds niet duidelijk.

 

Over Marjet

Author of fiction, cook, warden of B&B in Andalusia, mother of dogs,
Dit bericht werd geplaatst in columns. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s